Πολλοί άνθρωποι που έρχονται σε εμένα για πρώτη φορά ρωτούν το ίδιο πράγμα, με διαφορετικά λόγια. Πώς μπορεί η κίνηση να βοηθήσει με κάτι τόσο σοβαρό όσο το άγχος ή η κακή σχέση με το σώμα; Η ερώτηση είναι απόλυτα λογική, γιατί συνήθως σκεφτόμαστε τη θεραπεία ως κάτι που γίνεται μέσα από τα λόγια. Η Χοροκινητική Ψυχοθεραπεία δουλεύει διαφορετικά, και ειδικά το καλοκαίρι, όταν η σχέση με το σώμα γίνεται πιο ευαίσθητη, αυτή η διαφορετική προσέγγιση έχει ιδιαίτερη αξία.

Τι είναι η Χοροκινητική Ψυχοθεραπεία

Η Χοροκινητική Ψυχοθεραπεία, γνωστή διεθνώς ως Dance Movement Therapy, είναι μια μορφή ψυχοθεραπείας που χρησιμοποιεί την κίνηση ως βασικό μέσο επεξεργασίας συναισθημάτων και εμπειριών. Δεν πρόκειται για μάθημα χορού ούτε απαιτεί καμία καλλιτεχνική ικανότητα. Το σώμα εδώ δεν χρησιμοποιείται για επίδοση ή αισθητικό αποτέλεσμα, αλλά ως εργαλείο αυτογνωσίας και θεραπείας.

Η βασική ιδέα πίσω από αυτή την προσέγγιση είναι απλή αλλά βαθιά. Νους και σώμα δεν είναι δύο ξεχωριστά συστήματα που απλώς συνυπάρχουν. Είναι ένα ενιαίο σύστημα που αλληλεπιδρά συνεχώς. Ό,τι συμβαίνει στο σώμα επηρεάζει το πώς σκεφτόμαστε και νιώθουμε, και ό,τι σκεφτόμαστε και νιώθουμε εκδηλώνεται στο σώμα, στη στάση, στην αναπνοή, στην ένταση των μυών, στον τρόπο που κινούμαστε.

Γιατί ο λόγος από μόνος του δεν αρκεί πάντα

Η παραδοσιακή ψυχοθεραπεία βασίζεται κυρίως στον λόγο, στο να μιλήσεις για αυτό που νιώθεις. Αυτό λειτουργεί πολύ καλά για πολλά θέματα, αλλά υπάρχουν εμπειρίες που δύσκολα χωράνε σε λέξεις. Το άγχος για το σώμα είναι συχνά ακριβώς αυτού του είδους η εμπειρία. Μπορείς να πεις «δεν μου αρέσει το σώμα μου», αλλά αυτή η φράση δεν αγγίζει την πραγματική, σωματική αίσθηση της δυσφορίας που νιώθεις όταν φοράς μαγιό ή βλέπεις τον εαυτό σου σε μια φωτογραφία.

Πολλές δύσκολες εμπειρίες, ειδικά όσες σχετίζονται με το σώμα, την εικόνα και την αυτοεκτίμηση, δημιουργήθηκαν και εγκαταστάθηκαν σε προλεκτικά στάδια της ζωής μας, πολύ πριν αναπτύξουμε πλήρως τη γλώσσα. Αντανακλάσεις για το σώμα από γονείς, σχόλια από συνομηλίκους στο σχολείο, βλέμματα που νιώσαμε ως κριτικά, όλα αυτά αποθηκεύτηκαν σωματικά πριν μπορέσουμε να τα βάλουμε σε λέξεις. Γι’ αυτό και η επεξεργασία τους μέσα από το σώμα, όχι μόνο μέσα από τον λόγο, έχει τόση αξία.

Πώς μοιάζει μια συνεδρία

Μια συνεδρία Χοροκινητικής Ψυχοθεραπείας δεν έχει καμία σχέση με ό,τι φαντάζεσαι όταν ακούς τη λέξη «χορός». Δεν υπάρχει καθρέφτης, δεν υπάρχει σωστό ή λάθος βήμα, δεν υπάρχει κοινό. Η διαδικασία ξεκινά συνήθως με απλή παρατήρηση, πώς νιώθει το σώμα εκείνη τη στιγμή, πού υπάρχει ένταση, πού υπάρχει χαλάρωση, πώς είναι η αναπνοή.

Από εκεί, η κίνηση αναδύεται φυσικά, χωρίς προδιαγεγραμμένα βήματα. Μπορεί να είναι κάτι τόσο απλό όσο η μετατόπιση του βάρους από το ένα πόδι στο άλλο, ή τόσο εκφραστικό όσο μια κίνηση που αντιπροσωπεύει ένα συναίσθημα που δύσκολα βρίσκει λέξεις. Ο ρόλος μου είναι να παρατηρώ, να αντανακλώ αυτό που βλέπω και να βοηθώ στην κατανόηση του τι σημαίνει αυτή η κίνηση για τον κάθε άνθρωπο.

Η διαδικασία αυτή μπορεί να φέρει στην επιφάνεια συναισθήματα και μνήμες με τρόπο πιο άμεσο απ’ ό,τι ο λόγος, γιατί δουλεύει με το ίδιο υλικό όπου αποθηκεύτηκε η εμπειρία, το σώμα.

Πώς αλλάζει η σχέση με το σώμα

Ένα από τα πράγματα που παρατηρώ πιο συχνά σε ανθρώπους που έρχονται με άγχος εμφάνισης είναι πόσο σφιχτά κρατούν το σώμα τους, κυριολεκτικά. Οι ώμοι ανεβασμένοι, η αναπνοή ρηχή, η κίνηση περιορισμένη σε μικρό χώρο, σαν το σώμα να προσπαθεί να «μαζευτεί» και να μην πάρει χώρο.

Μέσα από τη Χοροκινητική Ψυχοθεραπεία, αυτό το μοτίβο σιγά σιγά αλλάζει. Δίνοντας στο σώμα άδεια να κινηθεί ελεύθερα, χωρίς αξιολόγηση, το νευρικό σύστημα αρχίζει να μαθαίνει ξανά ότι το σώμα δεν χρειάζεται να είναι σε συνεχή άμυνα. Αυτή η μάθηση δεν γίνεται νοητικά. Γίνεται βιωματικά, μέσα από την επανάληψη της εμπειρίας ότι η κίνηση μπορεί να είναι ασφαλής, ακόμα και ευχάριστη.

Με τον καιρό, αυτή η αλλαγή δεν μένει μέσα στη συνεδρία. Επεκτείνεται και στην καθημερινότητα. Άνθρωποι που ξεκίνησαν με έντονη δυσφορία για το σώμα τους περιγράφουν σταδιακά μια αίσθηση μεγαλύτερης άνεσης στο να κολυμπήσουν, να χορέψουν σε ένα πάρτι, να ντυθούν όπως πραγματικά θέλουν, χωρίς τη συνεχή εσωτερική επιτήρηση.

Σε ποιους απευθύνεται

Η Χοροκινητική Ψυχοθεραπεία δεν απευθύνεται μόνο σε ανθρώπους με σοβαρές δυσκολίες. Είναι κατάλληλη για όποιον νιώθει αποσυνδεδεμένος από το σώμα του, για όποιον παλεύει με άγχος εικόνας, για όποιον θέλει να κατανοήσει καλύτερα πώς οι συναισθηματικές του εμπειρίες εκδηλώνονται σωματικά. Δεν χρειάζεται καμία προηγούμενη εμπειρία σε κίνηση ή χορό, μόνο η προθυμία να δοκιμάσεις κάτι διαφορετικό από τον καθαρά λεκτικό τρόπο επεξεργασίας.

Αν αναγνωρίζεις στον εαυτό σου αυτή την αίσθηση αποσύνδεσης από το σώμα, ή θέλεις να δοκιμάσεις μια προσέγγιση που δουλεύει πέρα από τα λόγια, μπορείς να επικοινωνήσεις μαζί μου. Είμαι εδώ.